In de NRC van woensdag 31 augustus 2011 geeft Hoogleraar Marc Bonten repliek op het RIVM. Immers in de pers wordt de indruk gewekt dat het RIVM bij monde van Roel Coutinho een pleidooi houdt voor een verplichte registratie van uitbraken van micro-organismen.
Een onjuiste veronderstelling aldus Harald Wychgel (RIVM)
Het RIVM heeft alleen de discussie op gang willen brengen. Zie bijvoorbeeld een eerder artikel in Medisch Contact (hier). Want dat er iets dient te gebeuren is wel duidelijk. Waar zit de regie? Uitbraken beperken zich steeds minder tot afzonderlijke ziekenhuizen. Patiënten worden overgeplaatst, zijn meer mobiel enzovoorts.
Als je het artikel van Marc Bonten goed doorleest blijft de blik hangen bij een zinsnede ‘De bacterie hoort dan bij het meubilair’. De journalist heeft dit vast juist opgetekend uit de mond van de Hoogleraar, die betrokken is bij de perikelen in het Maasstadziekenhuis.
Bron: NRC 31 augustus 2011
Embedded
Hoe waar is immers deze uitspraak! “De bacterie hoort dan bij het meubilair” van het ziekenhuis. Dat is inmiddels aangetoond door het meten van de bioburden (lees hier) en inventarisatiekweken. Maar niet alleen op de vaste inboedel overigens . Ook de computer hardware, beeldschermen, toetsenborden, tablets. Die trouwens ook steeds meer mobiel blijken. Hoe onlogisch het soms toegaat met ‘devices’ laat deze foto (ontleend aan TVZ) zien. Een volledig ‘ingepakte” verpleegkundige laat een gehandschoende hand gaan over een device (tablet?) dat vast de hele ronde meemaakt.
En dat stampvol micro-organismen zit
Bron: TVZ
Decubitus
Zorgvisie (September 2011) meldt (‘Krachtig aan kop’) dat medewerkers uit de GGZ zorg de iPADs mee naar huis mogen nemen om daarmee ervaring op te doen.Wijkverpleegkundigen kunnen volgens dit artikel ook bijvoorbeeld foto’s doorsturen van decubituswonden. Prachtig. Gebruik uw fantasie en bedenk wat dit betekent voor de transmissie van micro-0rganismen….
De titel van dit krantenartikel zet mij aan het denken….
iPad verovert ook ziekenhuis
Krijgszuchtige terminologie. Ik leg meteen een verband met een ander fenomeen. Namelijk de opmars van multiresistente micro-organismen in de ziekenhuisomgeving.
Zaalvisite Chirurgie Deventer Ziekenhuis (Bron: deStentor)
Causaal verband
Het is niet zo dat er een direct causaal verband aantoonbaar zal zijn tussen de iPad en een ziekenhuisepidemie. Anderzijds weten we wel dat ‘overdracht’ een belangrijk aspect vormt. Niet voor niets controleert de Inspectie (IGZ) de komende de tijd extra de hygiene in de instellingen. De hardware is een aangetoonde bron van micro-organismen. Overdracht via oppervlaktecontact is er zeker. Men spreekt wel over de bioburden (lees hier) op de werkplek.
Zaalvisite Chirurgie Deventer Ziekenhuis (Bron: deStentor) DETAIL
Hygiene
Dan kijk je toch even anders naar de publicatie en de foto! Zie de extra vergroting. Deze iPad gaat de hele afdeling chirurgie over tijdens de zaalvisite veronderstel ik. Het is de mobiele werkplek. Kijk eens goed naar de details op de foto. Kortom, het zal interessant zijn om de bioburden te meten na de zaalvisite. Het is preken voor eigen parochie, maar ik denk dat het aanbrengen van speciale Nanocoating op de iPad absoluut het overwegen waard is. Maar uiteraard naast (en niet in plaats van!) de gebruikelijke hygiene.
Daarom is vaak het gebruik van ‘kweken’ noodzakelijk om daarover uitsluitsel te krijgen. Materiaal van het te onderzoeken monster wordt op een kansrijke voedingsbodem en in een gunstig omgevingsmilieu uitgezet. In enkele dagen (2-4) groeit het monster uit tot herkenbare en meetbare bacteriekolonies. Deze beproefde techniek vraagt geduld, expertise en (laboratorium) faciliteiten.
Bron : De Volkskrant
POCT
In talloze situaties wil je meteen iets weten. Liefst ter plaatse. Daar komt POCT (Point of Care Testing) om de hoek kijken. Als je dat wilt toepassen moet je een toevlucht nemen tot andere handzamer vormen van diagnostiek. In de Geneeskunde kun je denken aan glucosestrips of lithiumchip (zie hier), waarbij de verpleegkundige of de patient zelf vaak de bemonstering en aflezing verricht. Deze zelftesten (lees hier) zijn booming. Daarbij gaat het echt niet om het cijfer achter de komma. Binnen de ziekenhuis- en hygienewereld is inmiddels ruime ervaring met het meten van ATP (Adenosine TriFosfaat) een bestanddeel van het celmetabolisme (herinner je je de citroenzuuryclus?). Zie dit instructiefilmpje uit een ziekenhuis.
Enzymreactie
Door een enzymreactie ontstaat in de (handzame) meetapparaat licht. De lichtintensiteit (afgelezen als eenheden RLU’s =Relative Light Units) vormt een maat voor de hoeveelheid ATP in het monster. Dat staat dan weer voor mate van vervuiling met celmateriaal (Bioburden) van de ondergrond waarvan dit monster is verkregen. Dat kan anno 2011 ook heel goed je werkplek op het kantoor zijn, want de ‘computerhardware’ blijkt een heel veilige plek voor allerhande organisch materiaal en micro-organismen.
Onderdeel rapportage metingen door TH&P (6 werkplekken in kantooromgeving)
Deze meetgegevens (via TH&P) onderstrepen dat er op het terrein van hardware hygiene nog een wereld te winnen is
Op een meting na suggereren alle meetgegevens de aanwezigheid van vervuiling (bioburden)
Onlangs becommentarieerde ik de uitgifte van een serie van 10 postzegels met verschillende micro-organismen. Een reactie van een lezer (Postzegelblog) was dat EHEC ontbrak.
Daarin is nu voorzien:
Persoonlijke Postzegel
EHEC
Dat had wel degelijk gekund! De bacterie is immers ook honderd jaar geleden al gefotografeerd en opgenomen in archieven.
Het maken van een persoonlijke postzegel via postnl is niet zo ingewikkeld
EHEC betekent Entero Hemorrhagische Escherichia Coli. Vroeger sprak men ook wel over Bacteria Coli Communis, een meestal onschuldige bewoner van het darmkanaal. Echter sommige varianten produceren een gif (toxine) dat ziekteverschijnselen veroorzaakt. Dat verschil zie je wel niet aan de buitenkant door de microscoop, maar de patient merkt het wel ….
In mijn dikke Duitse handboek (Einfuhrung in das Studium der) BAKTERIOLOGIE uit 1906 van Dr.Carl.Gunther lees ik op pagina 559 dat de bacterie in 1885 door Escherich is ontdekt.
Het is een opmerkelijke samenloop dat de Nederlandse Vereniging voor Microbiologie (NVvM) juist in 2011 (20 april) haar eeuwfeest herdenkt. Dat wordt gevierd door de uitgifte van een serie van 10 postzegels.Elders (ook hier op postzegelblog) is daaraan al aandacht geschonken ruim voor de datum van uitgifte (30 mei). Juist in die dagen worden we geconfronteerd met een bacterie uitbraak in Duitsland.
Een van de lezers spreekt de teleurstelling uit over het feit dat de EHEC bacterie niet in de serie is opgenomen,
‘maar zo actueel kunnen ze niet zijn’
Dat had wel degelijk gekund!
De bacterie is immers ook honderd jaar geleden al gefotografeerd en opgenomen in archieven.
EHEC betekent Entero Hemorrhagische Escherichia Coli. Vroeger sprak men ook wel over Bacteria Coli Communis, een meestal onschuldige bewoner van het darmkanaal. Echter sommige varianten produceren een gif (toxine) dat ziekteverschijnselen veroorzaakt. Dat verschil zie je wel niet aan de buitenkant door de microscoop, maar de patient merkt het wel ….
In mijn dikke Duitse handboek (Einfuhrung in das Studium der) BAKTERIOLOGIE uit 1906 van Dr.Carl.Gunther lees ik op pagina 559 dat de bacterie in 1885 door Escherich is ontdekt.
Bacteria Coli Communis (Collectie J.T.A. te Gussinklo) uit Gunther (1906)
De uitgifte
Ontwerper Daniel Maarleveld ‘Ik ben bijgestaan door: Jan Willem Sanders en Lennie Dijkshoorn. Onder begeleiding van Lesley Robertson heb ik het archief in Delft bekeken. Er zijn 2 glas negatieven van Delft gebruikt op de zegels van wijn gist en biogas. Veel andere beelden komen uit persoonlijke collecties. ik ben voor elke zegel in contact gebracht met een of twee experts over betreffende onderwerp’.
De keuze is bijvoorbeeld gevallen op Penicilline:
Uitgave TNT post
EHEC Postzegel
Er is wellicht aanleiding om gewoon een EHEC Postzegel uit te geven, maar misschien ligt het primaat bij onze Oosterburen? Nog vaak zal gesproken worden over deze EHEC epidemie vanwege de vele sterfgevallen en ook de patienten die veroordeeld zijn tot levenslange dialyse (door complicaties)
De regionale krant van maandag 27 september 2010 levert een mooie nieuwscombinatie: een roep om veilige kip en een veilige kooi om ingesloten mijnwerkers te bevrijden.Dat laatste met een foto.
Kip kan niet in veilige kooi door ons maagdarmkanaal
We lopen dus een fikse kans op transmissie van zogenaamde pathogenen. Bovendien kennelijk ook bacteriën die resistent zijn tegen de gangbare antibiotica. Het komt erop neer dat nog eens kritisch moet worden gekeken naar de gehele keten. Dus vanaf het kippenvoer tot het filet op het bord.De laatste schakel in de keten (de cliënt) is de dupe.
Keten
Maar ook de schakel daarvoor ondervindt schade, bijvoorbeeld doordat de verkoop instort en het imago van de super er onder lijdt. Vandaar dat de supermarkten hebben gekozen voor de aanval in plaats van de verdediging. Vervolg is dat RIVM gas terugneemt. Het kwaad is natuurlijk al geschied. Zie Persbericht:
In plaats van Cliff een Cliffhanger: Een nummerbord per bacteriestam. Gerwin Puppels (mede oprichter) van de firma River Diagnostics rapporteert op HAT2010 over een ontwikkeling waarbij binnen 24 uur als het ware het nummerbord van de bacteriestam kan worden vastgesteld aan de hand van een Database. Oftewel:Rapid Strain Typing Capability.
Hoe gaat dat?
Het materiaal waar het om gaat wordt uitgestreken over een kweekplaat, waar zich CFU (colony forming units) ontwikkelen.
Vervolgens wordt spectroscopisch (Raman Spectroscopy) een Fingerprint van de bacterie en de bacterie stam vervaardigd (SpectraCell).
Fingerprint
Deze Fingerprint is dermate specifiek, dat deze via een databank kan worden gedetermineerd. Zo weet de behandelend arts binnen 24 uur of hij inderdaad te maken heeft met Clostridium Difficileen of dit dezelfde stam is als van een patiënt een paar deuren verder. Transmissie of niet? Dezelfde Bacteriestam (of niet)
….of MRSA !
Het belang hiervan overstijgt de individuele patient of medewerker.Het kan het verschil maken tussen het sluiten of openlaten van een ziekenhuis afdeling (management informatie).Voor de surveillance van een instelling is dit werkelijk een prachtige oplossing.
We zullen er alles aan moeten doen om de pathogenen in de hand te houden. De huidige antibiotica vormen maar een deeloplossing (Uppsala)
De basis de Bacteriemonitoris een dienstverlening waarbij de hygiene/steriliteit van oppervlakken geregeld wordt gecontroleerd en bewaakt na een bijzondere voorbehandeling. Deze voorbehandeling bestaat uit de applicatie van een speciale nanocoating (Environ-X).
De resultaten die buiten de directe zorgsector worden behaald zijn indrukwekkend.
Deze grafiek toont de Bacteriemonitor na eenmalige behandeling met genoemde Nanocoating in een sauna.
Follow-up Bacteriemonitor Sauna (geanonimiseerd) Arm van Dimmen Breen (Directeur)
Op de horizontale as een schaalverdeling (maanden) en vertikaal de resultaten (bacterieload) van de maandelijkse Bacteriemonitor. De coating wordt vanaf eind januari (stapsgewijs) aangebracht. Er treedt een halvering op van het aantal CFU’s *. In april duikt de bacterieload onder de richtlijn om daar tot nu toe (ver) onder te blijven. NB. In de afgelopen maanden is slechts sprake geweest van “huishoudelijk reinigen”! * CFU(Colony Forming Units)
Zorgsector
Het is duidelijk dat toepassing in de zorgsector een volgende stap zal zijn.
Door behandeling in de zorginstelling op daarvoor kritische plaatsen mag verwacht worden dat er minder en zeker minder intensieve schoonmaak kan plaatsvinden. Dat betekent niet alleen personele besparingen, maar ook een rechtstreekse vermindering van het gebruik van milieu-onvriendelijke schoonmaakmiddelen en detergentia. Het betreffende personeel kan dan zinvoller (patientgebonden?) taken verrichten.
De geobjectiveerde (Bacteriemonitor) verbetering is van meerwaarde voor het imago maar wellicht ook voor de (NIAZ of HKZ) certificering van de instelling.
Onderzoek zal het nog moeten aantonen, maar zeer aannemelijk is dat het aantal ziekenhuisinfecties terugloopt.In ieder geval degenen die door transmissie tot stand komen.De Inspectie (IGZ), maar ook Medirisk, Patientenorganisaties en Financiers(Zorgverzekeraars) zullen de aanpak met grote belangstelling volgen.
Dat dit tot een kwaliteitsverbetering en besparing leidt hoeft nauwelijks betoog.Het zou zomaar kunnen zijn dat er minder antibiotica hoeven te worden gebruikt en minder MRSA problemen zijn. Gezien de toenemende dreiging van bacteriële resistentie heeft deze aanpak heel veel aantrekkelijks.
Naschrift: De auteur heeft sinds kort een belang bij deze dienstverlening.
Bij vier tot dertien procent van de patiënten met een nieuwe heup verstoren bacteriële infecties de hechting tussen kunstheup en bot. Dat stelt orthopedisch chirurg in opleiding Dirk Jan Moojen in zijn promotieonderzoek dat hij uitvoerde aan het UMC Utrecht. Hij promoveert op 24 juni 2010.
Toch bacteriën
Moojen onderzocht 176 patiënten uit zeven ziekenhuizen waarbij een kunstheup vervangen moest worden (revisies) omdat de prothese niet meer goed vastzat aan het bot.In al deze gevallen verklaarden artsen het loslaten door mechanische spanning en niet door een infectie.
Geavanceerde DNA-technieken
Met uitgebreide bacteriekweken en geavanceerde DNA-technieken spoorde Moojen in 4 tot 13 procent van de gevallen toch bacteriën. Bij vier procent van de patiënten zag hij een gewone infectie, bij negen procent vond hij aanwijzingen voor een zwakke, weinig actieve infectie. Moojen verwacht dat deze zogenaamde laag-virulente infecties een veel grotere rol spelen dan tot nu toe gedacht. Bacteriën verstoren de hechting tussen kunstheup en bot omdat de afweerreactie gericht tegen de ziekteverwekkers ruimte creëert tussen bot en prothese.
Antibiotica
Orthopedisch chirurgen behandelen patiënten rondom een heupoperatie preventief met antibiotica via een infuus en ook het cement om heupen vast te zetten bevat antibiotica. Maar alleen als een sterke verdenking bestaat op een infectie stellen ze het plaatsen van de nieuwe heup meerdere weken uit tot na een antibioticabehandeling In overige gevallen verwijderen ze in één operatie de loszittende prothese, maken het bot schoon en plaatsen de nieuwe kunstheup.
Infecties
Toch raadt Moojen niet aan alle heuppatiënten te onderzoeken op bacterie-DNA. De gebruikte methode is daarvoor te ingewikkeld. “Maar ik zou willen dat orthopedisch chirurgen nog meer argwaan hebben voor infecties. Ze moeten actiever zoeken naar infecties en er niet vanuit gaan dat de loslating wel een mechanische oorzaak zal hebben. Ik zou het willen omdraaien: er is sprake van een infectie tot het tegendeel bewezen is.”
20.000
In Nederland ontvangen jaarlijks twintigduizend mensen een nieuwe heup. Na tien jaar is tien procent van de gevallen alweer aan vervanging toe, terwijl een kunstheup meer dan twintig jaar kan blijven zitten.
Het statement ( ‘Rem de bacterie uitbraken’ ) komt uit de mond van Dimmen Breen, managing director van Nanonservices uit Nunspeet. Hij pleit voor een aanpak van potentiele infecties bij de bron.Met een coating van Nanospray! Een interessante toepassing van nanotechnologie.
Bacterie?
Daarbij moet je denken aan de MRSA bacterie (ook wel de ‘ziekenhuisbacterie’genoemd). Maar ook de E.Coli (darmbacterie).
Tevens virussen (SARS en Influenza) en schimmels.Zelfs allergenen en luchtverontreiniging worden aangepakt!
Titaniumdioxide
Alles wijst er op dat de coating TitaniumDioxide de komende jaren in de zorgsector en publieke ruimten een brede toepassing zal gaan vinden. TitaniumDioxide (TiO2) wordt onder invloed van een snufje ultravioletlicht (UV) actief.Het ontmantelt microorganismen en maakt ook nog eens de inhoud onschadelijk. De bewijzen zijn geleverd. Toepassingen vinden hun weg naar de kantooromgeving en werkplekken (toetsenborden van computers al een jaar via Ter Hoeven & Partners).
De veiligheid van TitaniumDioxide voor mens, dier en materiaal staat vast.Eenmaal aangebracht blijft de coating lang actief. Toepassingen zijn legio.